Ostatnim przystankiem podczas ubiegłorocznej jesiennej podróży do Tokaju była wciąż butikowa winiarnia Sanzon Tokaj w Erdőbénye. Znałem wcześniej wina Eriki Rácz, ale od naszego ostatniego spotkania minęło wiele lat i zdążyłem zapomnieć, jak dobrą rękę ma do odmiany hárslevelű. Zresztą do furminta również.
Teraz Tokaj
Jej projekt, Sanzon Tokaj, to niewielka winiarnia położona w miejscowości Erdőbénye, w samym sercu regionu. Została założona przez Erikę i jej męża w 2014 roku i początkowo obejmowała skromną działkę o powierzchni 0,3 ha, odziedziczoną po rodzicach.
Obecnie Sanzon Tokaj obejmuje pięć winnic o łącznej powierzchni 4 ha, a Erika od początku pełni funkcję winemakerki. Z najważniejszych upraw warto wyróżnić parcelę Rány (2 ha), gdzie rosną furmint i hárslevelű, a także wynajmowaną od Préselő Pincészet parcelę Szentvér (0,5 ha), obsadzoną sárgamuskotály.
Urodzona i wychowana w Tokaju Erika przez lata pracowała w korporacji, będąc zawodowo związana z branżą IT i dzieląc życie między Niemcy, Budapeszt i rodzinny region. Po latach zdecydowała się jednak w pełni poświęcić winu.
Jej winiarnia specjalizuje się w dwóch najbardziej znanych odmianach regionu: furmincie i hárslevelű. Winnice prowadzone są metodami ekologicznymi, a w procesie winifikacji stosowana jest minimalna ingerencja. Od kilku lat, obok stali nierdzewnej, wykorzystuje beczki z węgierskiego dębu oraz austriackie beczki Stockinger. Eksperymentuje także z amforami produkowanymi na Węgrzech.
Spróbowane wina
Winnica Szentvér, z której pochodzą grona na Sanzon Tokaj Fleur Sárgamuskotály 2023, jest skierowana na południe, dzięki czemu winogrona muskatowe dojrzewają dość wcześnie (już nawet pod koniec sierpnia). Gleba z domieszką ryolitu nadaje temu owocowemu muskatowi słony posmak. Wino fermentuje, a następnie dojrzewa 7 miesięcy w amforze. W nosie aromatyczne, lekko tropikalne, do tego nuty czarnego bzu, brzoskwini i wiciokrzewu. bez nadmiernej ciężkości. Usta cieliste, pięknie dojrzałe, hedonistyczne, słonawe, nad wyraz poważne, zwłaszcza jak na proweniencję odmiany. Bez cienia przesady – to jeden z najlepszych muszkatów w Tokaju. Ocena: ***** (bardzo dobre – 5/6).
Sanzon Tokaj Furmint Classic 2023 z parceli Palánkos leżakował przez 12 miesięcy na osadzie w używanych węgierskich dębowych beczkach o pojemności 500 litrów. W nosie brzoskwinia, morela, cytryna, żółte jabłko, pigwa, szczypta wanilii i gałki muszkatołowej. Cytrusowo-mineralny posmak z nutą soli, świetna kwasowość i fantastyczna wibrująca ekspresja. Zostawia daleko w tyle wiele podobnych butelek w regionie. Ocena: ***** (bardzo dobre – 5/6).
W starszym o pięć lat Sanzon Tokaj Furmint Classic 2018 odnajdziemy przejrzałą brzoskwinię, kiszone cytryny, kwaśne jabłko. Usta są bardziej kwaskowe, niż u poprzednika, mocno przejrzałe, cytrusowo-brzoskwiniowe, do tego mokre jesienne liście. Spora kwasowość i godny pozazdroszczenia, jak na ten wiek, wigor.
Ocena: ***** (dobre i niezwykle interesujące – 4.5/6).
Kolejne z testowanych win Sanzon Tokaj Rány Furmint 2022 przygotowane zostało z krzewów furminta, mających około 70 lat. Fermentację przeprowadzono w zbiornikach ze stali nierdzewnej, a następnie trzymano wino na osadzie przez 10 miesięcy w beczkach Stockinger o pojemności 500 litrów. Elegancki, pełny klasy nos – cytryna, marakuja, skórka pomarańczy, żółte jabłko, sól, mokry kamień. Pięknie ułożone usta, wyraźnie krąglejsze, ze świetną kwasowością i mocnym, mineralno-solankowym wykończeniem. Ocena: ***** (bardzo dobre – 5/6).
Starszy o rok Sanzon Tokaj Rány Furmint 2021 przynosi aromatykonfitury brzoskwiniowej, żółtego jabłka, cytrusów, miodu lipowego. Bardziej zdecydowana, wibrująca kwasowość, energia, cytrusowy posmak. Potężnie zbudowana struktura. Ocena: ***** (dobre i niezwykle interesujące – 4.5/6).
Sporym zaskoczeniem jest Sanzon Tokaj Rány Furmint 2020. Uderza „industrialny nos” – petrol, smar, nuty dymne, kwaśne jabłko. W ustach ponownie kwaśne jabłko, do tego gruszka, migdały, siano, polne zioła. Potężna kwasowość, świetne ciało, pełno energii i zadzioru. Unikat. Ocena: ***** (dobre i niezwykle interesujące – 4.5/6).
Crème de la crème degustacji było dla mnie Sanzon Tokaj Rány Hárslevelű 2022 z ciepłego rocznika. 50% wina zostało wyciśnięte z całych kiści i poddane spontanicznej fermentacji na osadzie w beczkach Stockinger, a pozostałe 50% fermentowało w glinianych amforach. Następnie wino leżakowało przez 8 miesięcy w dębowych beczkach oraz glinianych amforach, a przed butelkowaniem zostało zmieszane. W aromatach brzoskwinia, pigwa, pomarańcza, konfitura gruszkowa, polne zioła, biały pieprz. Wino mięsiste, fruity driven (gruszka, pigwa), skoncentrowane, bardzo dojrzałe, lekko solankowe. Świetna kwasowość i cudowna ekspresja odmiany. Piękność dnia. Do zakochania. Ocena: ****** (znakomite – 5.5/6)
Kolejne Sanzon Tokaj Rány Hárslevelű 2021 pochodzi z chłodniejszego rocznika. W nosie pigwa, gruszka, polne zioła, siano. Usta bardziej wibrują większą kwasowością, są bardzo soczyste, dobrze zbalansowane, ale mniej fruity-driven, za to bardziej słono-mineralne, mocno pobudzające ślinianki. Ocena: ***** (bardzo dobre – 5/6).
Zwieńczeniem degustacji było Sanzon Tokaj Aszu 6 Puttonyos 2016 (150 g cukru) z mieszanki furmintów z parceli Rány i Palánkos. Rodzynki, miód gryczany, marmolada morelowa, suszone morele, kwiat pomarańczy i mandarynka w nosie. Czyste jak łza usta, cudnie dojrzałe, piękny morelowo-miodowo-mandarynkowy owoc. Hedonistyczne ujęcie słonecznej słodyczy. Cudowna równowaga. Piękne, bogate, choć zarazem ujarzmione, unikalne aszú Eriki. Unikalne, bo od lat jest wyznawczynią wytrawnej strony tokajskiej mocy. Ocena: ****** (znakomite – 5.5/6)
Był to zdecydowanie najbardziej wyrównany i jeden z najlepszych line-upów całego wyjazdu – co nie powinno dziwić, biorąc pod uwagę, że mamy do czynienia z drugą, po Stéphanie Berecz, królową hárslevelű w regionie. Królową, warto dodać, wciąż będącą w znakomitej formie.
W Sanzon Tokaj degustowałem na zaproszenie producenta. Wina nie są dostępne w Polsce.
Wine O'Clock - czas na wino 